Eksik Bilgiyle Üçlü Karar: Benzerlik ve Tatmin Edicilik Temelli Yeni Yaklaşımlar
Eksik Bilgiyle Üçlü Karar: Benzerlik ve Tatmin Edicilik Temelli Yeni Yaklaşımlar
Üçlü karar yöntemi artık eksik bilgiyle daha etkin kullanılabiliyor: Benzerlik ve tatmin edicilik temelli yeni ölçütler pratik uygulamalara kapı açıyor.
Önemli Noktalar
- Üçlü karar modeli, eksik bilgiyle daha esnek ve pratik hale getirildi.
- Benzerlik derecesi ve tatmin edicilik ölçütleri, karar süreçlerini güçlendiriyor.
- Yaklaşılabilirlik ve formül güveni gibi yeni kavramlar, literatüre yenilik katıyor.
Üçlü Karar Modelinin Genişletilmesi
Üçlü karar (three-way decision) yöntemi, sınıflandırma ve karar kurallarını öğrenmede yaygın olarak kullanılıyor. Literatürde tam bilgiyle çalışan geleneksel yaklaşımlar iki ana formülasyona dayanıyor: Hesaplamalı ve kavramsal. Hesaplamalı yaklaşımda eşdeğerlik ilişkileri, kavramsal yaklaşımda ise mantık formüllerinin tatmin ediciliği temel alınıyor.
2026 yılı içinde yayımlanan yeni çalışmada, bu iki formülasyon eksik bilgiyle genelleştirildi. Gerçek dünya uygulamalarında tam bilgiye ulaşmak çoğu zaman mümkün olmadığından, yeni yaklaşımlar karar süreçlerini daha pratik hale getiriyor.
Teknik Detaylar
Hesaplamalı formülasyonda, nesnelerin benzerlik derecesi ölçülerek eşdeğerlik ilişkileri genelleştirildi. Bu sayede, alfa-benzerlik sınıfları ve yaklaşılabilirlik temelli iki yeni üçlü karar yöntemi geliştirildi.
Kavramsal formülasyonda ise, mantık formüllerinin tatmin edicilik derecesi nicel olarak değerlendirilerek tam bilgiyle yapılan tatmin edicilik genelleştirildi. Buradan hareketle, alfa-anlam kümeleri ve formül güveni üzerinden iki yeni karar yöntemi önerildi.
Yenilikçi Yaklaşımlar
Benzerlik sınıfları eksik bilgiyle analizde yaygın bir yöntem olsa da, önerilen yaklaşılabilirlik ve kavramsal formülasyonlardaki yeni yöntemler, üçlü karar modeline özgün ve gelecek vadeden bir yön kazandırıyor.
Sonuç ve Gelecek Perspektifi
Eksik bilgiyle üçlü karar için geliştirilen benzerlik ve tatmin edicilik temelli ölçütler, hem teorik hem de pratik olarak karar destek sistemlerinde yeni uygulama alanları açıyor. Bu alandaki gelişmeleri ve daha fazla akademik içeriği takip etmek için Synvalo’nun sosyal medya hesaplarını (@synvalo) izleyebilirsiniz.
Kaynak: arxiv.org